DOLAR 5,7716
EURO 6,4587
ALTIN 272,1
BIST 110.115
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 14°C
Yağışlı

Tarım ve Kırsal Kalkınma Projesi Hazırlamada Proje Kavramı: Osman İnan Yazdı

Osman İnan
Kendimden kısaca biraz bahsedecek olursam, 2007 yılında Önder Çiftçi Projesinde staj yaptım, aynı yerde Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümünü 2008 yılında bitirip askere gidene kadar kaldım. 2009 ortalarında askerlik bitince Tarım Ekonomisi Bölümünde yüksek lisansa başladım. Aynı zamanda bir makine üretim şirketinde kalite bölümünde çalıştım ve ayrıca ailemin kendi arazilerinde 2011 yılı sonuna kadar tarım işiyle uğraştım. Bu tarihten 2014 yılı sonuna kadar Tarım ve Orman Bakanlığında uzman mühendis olarak çalıştım. AB ülkeleri ve Türkiye’de tarım ve kırsal kalkınmayla ilgili çalışmalar yaptım. Daha sonra 2016 yılı sonuna kadar kendi arazilerimde ceviz ve kavak yetiştiriciliği yaptım. O tarihten sonra kendi danışmanlık şirketimi kurup, gayrimenkul işine başladım. Bu dönemde yüksek lisansımı tamamladım. Tarım Ekonomisi Bölümünde doktora eğitimine başladım. Bunun yanında tarım işlerine devam etmekteyim. 2014 yılı sonundan beri de kamulaştırma, hukuk ve ceza davalarında bilirkişilik yapmaktayım. Tarım Ekonomisi Derneği, Zir. Müh. Odası ve Buğday derneğine üyeyim.

TARIM VE KIRSAL KALKINMA PROJESİ HAZIRLAMA 2: PROJE KAVRAMI

Bu haftaki yazıda proje yazmadan önce öncelikle bilinmesi gereken kavramlara kısaca değineceğim.

Bir fikir yola çıkarken bunun sistematik bir hale götürülmesi sınırlarının bilinmesi gerekir. Sınırları olmayan bir düşüncede kişi ucu açık bir yolda gider, başlayacağı işe de başlayamaz. Bunun için akademide plan tanımı yapılmış. Plan; kısa, orta veya uzun vadeli olarak da düşünülebilen, bir firmanın en karlı üretimi yapabilmesi için gelecekteki ürün bileşimini, kaynak kullanma düzeyini, beklenen gelir ve giderlerini gösteren yazıl bir belgedir1. Tanımdan da anlaşılacağı üzere gidilecek yol istikamet çizilmeli doğru bir şekilde kodlanmalıdır.

Plan anlaşıldıktan sonra bunun küçük parçalara ayrılması kimin, neyle, nasıl, ne bütçeyle vb. yapılabileceği kağıda dökülür, kurgulanır. Bu anlamda bir tanıma göre Proje; bir plan çerçevesinde ve belirli bir zaman döneminde belirli kaynaklarla bağımsız olarak gerçekleştirilebilecek birbiriyle doğrudan ilişkili faaliyetler kümesine denir1.

Fikir doğduktan planlandıktan ve projelendirildikten sonra bunun işletmenin ile parasal ölçekte uyumu karşılaştırılmalıdır. Bu anlamda projenin parasal büyüklüğü oluşturulmalıdır. Buradan bütçe kavramı doğar. Bütçe;  proje süresince tasarlanan gelir ve giderlerinin tümünün gösterildiği çalışmadır2. Bütçe ile projenin işletmeye uygunluğu işletme için yapılabilir mi değil mi durumu ortaya konulur. Tabi bu şekilde parasal ölçekten söz ediyorsak birde işletmenin maruz kaldığı fırsat maliyeti vardır. İşletme sonuçta bir projeyi yapmaya karar verirse bir başkasından vazgeçmek durumundadır. Bu oluşan fırsat maliyetine karşı da işletme yöneticileri bir seçim yapmalıdırlar.

Bir proje para kazandıracağına inanılırsa faaliyete geçirilir.  Bunun için karlı ve verimli olmalıdır. Karlılık; işletmenin belli bir dönemde sağladığı karın aynı dönem işletmede kullanılan sermayeye oranıdır. Bu çok çeşitli yollarla hesaplanabilir. Proje kabul eden kurumlar hangi yöntemi uygun kabul ediyorlarsa ona göre farklı hesaplamalar isteyebilirler. Verimlilik ise; israf ve savurganlıktan uzak, kaynakları en uygun biçimde kullanarak üretmektir. Teknik anlamda verimlilik, üretilen mal ve hizmet miktarı ile bu mal ve hizmet miktarının üretilmesinde kullanılan girdiler arasındaki oran olarak tanımlanır ve çıktı/girdi olarak formüllendirilebilir3.

Son dönemlerde özellikle AB hibe projelerinin kırsal alanlarda dağıtılmaya başlanmasıyla projenin faydasının önemsenmesi durumu önem kazandı. Fayda projenin o yöreye getirdiği artılar ve eksilere göre değerlendiriliyor. Bu değerlendirme proje kabul kriterlerinde, puanlamalarda öneli bir yer tutar oldu.  Fayda; en geniş tanımıyla Mal ve hizmetlerin insan ihtiyaçlarını tatmin etme (giderme) özelliği denir4. Bir projede ise fayda projenin bölge kalkınmasına, yöre özelliklerine, oluşturduğu katma değere, istihdama, ekonomiye katkılarına göre vb. değer kazanır. Projede çok iyi anlatılması gerekir.

Özetle; proje yukarıda açıklanan bütün bu kavramları karşılarsa faaliyete geçebilir. İlk olarak proje sağlam bir akıldan çıkan iyi bir fikire dayanmalıdır. Fikir detaylıca ele alınarak bir yol haritası çizilmeli bu da planlamadır. Sonrasında kalem kalem yapılacaklar listelenmelidir. Masraflar her bir uygulama için toplanmalı bütçe oluşturulmalıdır. Alternatif bütçelendirmeler içerisinden karlılık ve verimlilik oranı en uygun olan, faydası en yüksek anlatılabilecek en akılcı olanı seçilmelidir. Elbette proje bilimsel olarak yapılacaksa bu adımlar izlenmelidir. Bunun yanında proje sahibinin de projesine her aşamada sahip çıkması projeye bağlı kalması önemlidir. Bunun içinde etkili bir proje yönetiminden söz edebiliriz. Proje yönetimi; bir amaca uluşma yolunda girişilen işlerin ve eylemlerin toplamıdır. Doğru programlanmış projelerden ancak doğru uygulamalar çıkabilir, sonraki süreçlerde hatayla karşılaşılmaması için ilk baştan risk ve belirsizliklerin tanımlanması bunlara karşı çözümler geliştirilmesi önemlidir.

Bu haftaki yazıda tarım ve kırsal kalkınma projesinin temel kavramlarına değindim. İyi okumalar dilerim.

Osman İnan

27.10.2019

osmaninan1985@gmail.com

https://www.tkdk.gov.tr/

1 İNAN İ H (2000).Proje hazırlama ve Değerlendirme Tekniği. 2. Baskı. Tekirdağ Ekim 2000.

2 ALBAYRAK B (2005). Proje Yönetimi. Nobel Yayın Dağıtım. Ocak 2005. Ankara. 1. Basım.

3 https://aves.ktu.edu.tr › ImageOfByte

4 https://www.fikir.gen.tr › fayda-nedir-faydanin-ozellikleri-nelerdir

İNAN İ H (2007). Tarımsal İşletme Yönetimi. Ocak 2007.

YORUMLAR

Bir Cevap Yazın

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

%d blogcu bunu beğendi: